Cahiers de la documentation - ABD-BVD paard gaat met het aantrekken van uitmuntende sprekers. Dit jaar

  • View
    0

  • Download
    0

Embed Size (px)

Text of Cahiers de la documentation - ABD-BVD paard gaat met het aantrekken van uitmuntende sprekers. Dit...

  • Sommaire Inhoudstafel

    61ème année - 2007 - n° 4 61ste jaargang - 2007 - nr 4

    PASSÉ, PRÉSENT, FUTUR : 3 POINTS DE VUE POUR UN 60e ANNIVERSAIRE VERLEDEN, HEDEN EN TOEKOMST: 3 PERSPECTIEVEN VOOR

    EEN 60ste VERJAARDAG Editorial – Woord vooraf

    3

    Regard sur le passé Een blik op het verleden

    60 ans… Il était une fois l'ABD Simone Jérôme

    7

    Reflets du présent Beelden van nu

    Informatie zoeken op het Web Directories, zoekmachines, folksonomiëen,… en ontologieën Céline Van Damme

    12

    Docupole Expérience de développement d’un cours en ligne pour la formation documentaire à destination des étudiants de l’enseignement supérieur François Frédéric et Sébastien Blondeel

    20

    Het Eurocertificaat Hoe verkrijg je het en hoe ga je ermee om? Paul Heyvaert

    29

    La Classification de la Library of Congress, la fin de l’exploration Jeter l’ancre en psychologie et en sciences de l’éducation Virginie Tacq et Anne Spoiden

    33

    Visions du futur Toekomstbeelden

    2067, c'est demain, à en croire la documentation fournie ! Jean-Bernard Quicheron

    39

    2067, het jaar van de Cybrarian Laurent Meese

    43

    Mais où diable ai-je mis mes univers parallèles ? Nelly Delvaux

    44

    De informatiewereld in 2067 Stefaan Jacobs

    45

    60 ans, du chemin parcouru et encore à parcourir Maxime Wotquenne

    47

    60 possible information-related trends for today, tomorrow or within sixty years (2007-2067) Dominique Vanpée

    48

  • É D I T O R I A L WOORD VOORAF

    par door

    Paul HEYVAERT Voorzitter van de BVD

    Président de l’ABD

    Slottoespraak gehouden op het colloquium georganiseerd ter gelegenheid van de 60ste verjaardag van de BVD op 19 november 2007 te Brussel. Discours prononcé en clôture du colloque organisé à l'occasion du 60e anniversaire de l'ABD, le 19 novembre 2007, à Bruxelles. Geachte dames en heren, Beste collega's, De Belgische Vereniging voor Documentatie en ikzelf zijn ongeveer even oud. Zij is er 60 en ik word er 61. Is dit toeval of waren wij voorbestemd om samen in zee te gaan? Wie zal het zeggen... Ik heb de BVD leren kennen via mijn toenmalige werkgever, het Nationaal Centrum voor Wetenschappelijke en Technische Documentatie (nu de DWTI). Eén van mijn collega’s, wijlen Guy Vanautryve was voorzitter van het online comité van de BVD; door mijn ESA-IRS (European Space Agency – Information Retrieval Ser- vices) en NAP (National Awareness Partners, DG XIII,Europese Unie) vertegenwoordigingen, heeft het NCWTD projecten met de BVD opgezet en zodoende heb ik verschillende mensen leren kennen waarvan de meeste vandaag geen deel meer uitmaken van de raad van bestuur zoals bvb. Marie-Paule Declerck, Guy Delcol, Miguel Lambotte en Jean-Louis Janssens, de toenmalige voorzitter. Nog een paar andere zoals Eve- lyne Luctkens en Philippe Laurent maken nu nog steeds deel uit van onze raad van bestuur. Ik zou ook nog Jacques Henrard - duivel-doet-al en toeverlaat van de raad van bestuur - vergeten aan wie ik tussendoor mijn dank wil betuigen voor zijn jarenlange inzet. Toen ik begin van de jaren negentig werd gevraagd (in die tijd werd je nog gevraagd) om deel uit te maken van de raad van bestuur heb ik het erop gewaagd deze uitnodiging aan te nemen hoewel ik al het één en het ander om handen had zodat ik tegen Guy Delcol letterlijk zei: "dit gaat toch geen bijkomend werk met zich meebrengen". Maar die mensen hadden mij goed ingeschat, want na een paar maanden was ik al goed bezig voor de vereniging. Een professionele vereniging is eigenlijk zoveel waard als de interactie tussen haar leden en de raad van bestuur en bij ons - voor zover ik ten minste weet - is die altijd prominent aanwezig geweest; anders kan je ook geen zestig jaar blijven bestaan. Ik weet, van horen zeggen, dat er tijdens die zestig jaar ook een paar laagtes waren, jawel zelfs éénmaal een ernstig schisma. Maar daar is de BVD alléén maar sterker uitgeko- men. En ik schreef het al in het voorwoord op onze webstek en kan het alleen maar herhalen: het meren- deel van onze maandelijkse vergaderingen wordt druk bezocht. Deze vergaderingen zijn eigenlijk een goede waardemeter en wij stellen met trots vast dat onze leden deze als bijzonder interessant ervaren. En dan heb ik het nog niet over ons jaarlijkse Inforum waarvoor wij telkens tussen de 230 en 260 leden - waaron- der zelfs een handvol niet-leden - op de been krijgen; dit dank zij een zorgvuldig gekozen thema dat ge- paard gaat met het aantrekken van uitmuntende sprekers. Dit jaar werd gekozen voor het web 2.0 en I&D, zelfs nog vóór het een hype werd. Maar laten we het verleden achter ons liggen en ons even verdiepen in de toekomst van een professionele vereniging zoals de onze. Zoals vele anderen is ons voornaamste werkinstrument, de PC of de personal computer sinds zijn ontstaan in 1980 nog steeds in volle evolutie en dat heeft hij alleen te danken aan wat er allemaal aan hem is vooraf gegaan. Ik zou bij de verjaardag van de BVD nog een andere verjaardag willen associëren: namelijk deze van de transistor die eveneens een veertigtal jaar geleden het leven zag en die aan de basis lag van ingrijpende

    Cahiers de la documentation – Bladen voor documentatie – 2007/4 3

  • Éditorial Woord vooraf

    veranderingen in de maatschappij; nog drastischere veranderingen stonden later op til met de komst van de geïntegreerde schakeling, in de volksmond de chip of de IC genoemd. Kent u de wet van Moore? Gordon Moore, één van de stichters van Intel - anagram voor Integrated Electro- nics - heeft deze wet in 1965 geformuleerd. Hij stelde dat het aantal transistoren op een IC jaarlijks zou verdubbelen. De eerste microprocessor dateert van 1971 en bevatte toentertijd zowat 2.300 transistoren, dit vergeleken met de hedendaagse IC's waarvan de meest geavanceerde er 1,7 miljard bevatten. Deze wet is vandaag afgezwakt tot 18 maanden omdat er ook zoiets bestaat als de fysische grenzen die de verdere miniaturisatie ietwat in de weg staan. Daarom is men ook begonnen met de "dual core" processors omdat de kloksnelheid van de PC niet boven de 3,3 Ghz geraakt en men dus zodoende nog even snelheid en per- formantie kon verleggen. Men heeft sinds de komst van de laptop deze microprocessoren zodanig verkleind dat de banen die de verschillende componenten met elkaar verbinden van de orde zijn van 5 tot 6 atomen. Om u daar een con- creet beeld van te geven: een atoomkern is ongeveer 10-14 meter, dat zijn dus 14 nulletjes achter de kom- ma. Zo weet u meteen waarom uw laptop zoveel warmte afgeeft. Men zou nu aan het experimenteren zijn met halfnium, een nieuwe legering die veel minder warmte zou afgeven en bijgevolg de nieuwe processo- ren ook efficiënter zou laat werken. Ik las onlangs in een interview met Gordon Graylish1, vice-president van Intel, waarin hij stelt dat na bijna dertig jaar PC-technologie de eigenlijke revolutie nog moet beginnen… Mocht de evolutie van de PC vergeleken worden met een film, dan zijn we nu amper aan de eerste vijf mi- nuten toe. Het is heel onwaarschijnlijk dat velen onder ons het einde van deze film zullen halen. De PC zou vandaag de intelligentie van een kind van zeven jaar bezitten. De komende dertig jaar zal deze dus nog vele gedaanteverwisselingen ondergaan; Graylish ziet hem evolu- eren naar een machine die meer en meer rekening zal houden met het gedrag van zijn gebruiker. U zou het een beetje kunnen vergelijken met het bestellen van cd’s of dvd’s via bvb. Amazon.com; daar wordt u koopgedrag ook geanalyseerd zodat terwijl u aan het kopen bent u al met nieuwe voorstellen te maken krijgt die uiteraard met dit koopgedrag overeenstemmen. Ik zie de toekomst van de I&D specialist door een roze bril; hij zal zich meer en meer kunnen toeleggen op zijn "core business", namelijk het opzoeken en verwerken van informatie zonder zich verder veel zorgen hoeven te maken over allerlei zaken die zijn "search" voorafgaan en over de neveneffecten van sommige softwares zoals de dag van vandaag. Want neem nu de RSS feed: ook deze "real simple syndication" staat nog in haar kinderschoenen. Deze is weliswaar een stap in de goede richting, maar zo simpel als haar naam het laat vermoeden is ze nu ook weer niet, want ze vergt nog teveel nevenapplicaties die men tegelijk moet gebruiken om er efficiënt mee te werken. Nog een tweede argument: er ontstond ook een generatiekloof tussen de vorige generaties en de generatie jongeren geboren na pakweg 1985; dit is althans het standpunt van Marc Prensky2, begenadigd spreker, schrijver, futurist en visionair. Met zijn firma "Games2train" is hij niet de eerste de beste met klanten zoals IBM, Bank of America, Nortel and Nokia. Deze nieuwe generatie noemt hij de "digital natives" ten overstaan van de "digital immigrants" die de vorige generaties vertegenwoordigen. De immigranten onder ons - de één al wat beter dan de andere - hebben zich allen moeten inwerken in de informaticatechnologie om hun beroep op een zinvolle en efficiënte ma- nier te kunnen uitoefenen. Deze "digital natives" hebben bijvoorbeeld nooit iets anders gekend als de digitale apparatuur. Van jongs af aan zijn zij vertrouwd met computerspelletjes, cd-, dvd-spelers, gsm's en pc's met inbegrip van email & internet met als gevolg dat zij - statistisch gezien – in hun jong leven enerzijds maar een 5.000-tal uren tekst hebben gelezen, maar anderzijds meer dan 10.000 uren videospelletjes hebben gespeeld zonder gewag te maken van de 20.000 uren te